Dossier Bouwregels - categorie Veiligheid

Veiligheid is binnen de bouwregelgeving een breed begrip. Zo wordt er gedoeld op brandveiligheid, constructieve veiligheid, gebruiksveiligheid en sociale veiligheid.

Een groot deel van Bouwbesluit 2003 bestaat uit voorschriften uit het oogpunt van veiligheid. Voorschriften waarborgen een minimaal gewenst kwaliteitsniveau; de eisen aan bestaande bouwwerken zijn bedoeld als absoluut bodemniveau, een harde ondergrens, omdat anders de veiligheid direct in gevaar komt. Maar veilig bouwen begint al voordat de eerste paal de grond in gaat en gaat verder nadat een bouwwerk in gebruik genomen wordt.

Ga direct naar wetgeving over veiligheid

Ga direct naar de artikelen over veiligheid

 

Overgangsrecht in Bouwbesluit 2012

In Bouwbesluit 2012 zijn diverse regels en besluiten samengevoegd. De betreffende regels en besluiten, Bouwbesluit 2003, het Besluit brandveilig gebruik bouwwerken, het Besluit aanvullende regels veiligheid wegtunnels en de Modelbouwverordening zijn gelijk met de inwerkingtreding van Bouwbesluit 2012 (deels) ingetrokken. Met het vervallen van de ‘oude’ regelgeving treedt het overgangsrecht tussen de ‘oude’ en de nieuwe regelgeving in werking. Maar wat is nu eigenlijk dat overgangsrecht en waarmee moet u rekening houden bij het gebruik van Bouwbesluit 2012?

Het grote belang van NEN 8700:2011

In dit artikel wordt de plaats van NEN 8700:2011 ‘Beoordeling constructieve veiligheid van een bestaand bouwwerk bij verbouw en afkeuren - Grondslagen in het stelsel van de bouwregelgeving’ duidelijk aangegeven. In de nieuwe versie 2011 van NEN 8700, die gelijk met Bouwbesluit 2012 per 1 april 2012 een publiekrechtelijke status krijgt, staat naast het beoordelen of een constructie moet worden afgekeurd nu ook beschreven hoe kan worden voldaan aan de constructieve veiligheidseisen voor verbouw, zoals die in Bouwbesluit 2012 zijn opgenomen. Daarmee wordt de regelgeving aangaande verbouw van een bouwconstructie of een constructiedeel een stuk toegankelijker.

Veilig onderhoud van gebouwen

Misschien is het voor sommigen een verrassing, maar het nieuwe hoofdstuk ‘Installaties’ in Bouwbesluit 2012 is niet alleen een kwestie van redactionele herschikking van de inhoud. In dit hoofdstuk 6 komen we ook een echt nieuwe afdeling tegen, die in twee tamelijk abstract geformuleerde artikelen 6.53 en 6.54 eisen stelt op het vlak van Veilig onderhoud van gebouwen. Deze nieuwe eisen gaan in op 1 juli 2012 en gelden alleen voor nieuwbouw.

Afvoerloze geiser in Bouwbesluit 2012

Het mogen toepassen van een afvoerloze keukengeiser bij nieuwbouw is bij een strenge interpretatie van de eisen die gelden voor toevoer van verbrandingslucht en afvoer van rookgas alleen in theorie mogelijk. Met als gevolg dat vrijwel alleen in een bestaand gebouw een afvoerloze keukengeiser aanwezig mag zijn of mag worden vervangen!

Instortingsgevaar bij kopgevels

Gemeenten en gebouweigenaren doen volgens VROM-Inspectie nog onvoldoende onderzoek naar de veiligheid van gevelconstructies. Met name naoorlogse flats met kopgevels van doorgaand metselwerk die tot en met de jaren zeventig werden gebouwd en waar de spouwankers door corrosie zijn aangetast, vormen een risico. De gemeente Leidschendam-Voorburg heeft daarom in 2011 in het kader van een afstudeeropdracht van twee hbo’ers 230 gebouwen visueel laten inspecteren. Goed voor een afstudeerprijs, een onderzoeksrapport met aanbevelingen en een nieuw adviesbureau voor gevelconstructies.

Bouwregelgeving in onderwijs niet vanzelfsprekend

De aandacht voor bouwregelgeving bij het hoger beroepsonderwijs is voor een groot deel afhankelijk van de kennis en bevlogenheid van docenten. Ondanks de invoer van de bachelor-masterstructuur in het HBO en WO is bouwregelgeving bij veel bouwopleidingen zeker geen vanzelfsprekendheid. Eén van de gunstige uitzonderingen is de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen (HAN) waar bouwregelgeving een integraal onderdeel uitmaakt van het lesprogramma voor de opleiding Bouwkunde.

Veilig onderhoud van gebouwen

Gebouwen moeten niet alleen veilig zijn voor de gebruikers en de omgeving, maar ze moeten ook veilig onderhouden kunnen worden. Bouwbesluit 2003 bevat geen voorschriften voor het veilig kunnen onderhouden van gebouwen. In Bouwbesluit 2012 zijn echter in afdeling 6.12 voor nieuwbouw wél voorschriften opgenomen. Om te kunnen beoordelen of een gebouw veilig onderhouden kan worden is door het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, samen met de verschillende organisaties uit de onderhoudsbranche, het toetsingskader ‘Veilig onderhoud op of aan gebouwen’ ontwikkeld.

Beoordelen kansen bestaand bouwwerk begint bij fundering

Bij verbouw of hergebruik van een bouwwerk is het goed om te weten wat de staat van de constructie is. De kans bestaat immers dat het gewenste eindresultaat niet haalbaar is zonder aanvullende ingrepen. Het bouwwerk staat op de fundering, dus is het belangrijk deze in de beoordeling mee te nemen, want aanpassen of herstellen hiervan is kostbaar. Voor het beoordelen van de constructieve veiligheid van een bouwwerk is er nu de NEN 8700-serie, maar voor de fundering bestaat nog geen uniforme methode.

Topgevel een gevaar voor passanten

Op 16 maart 2011 deed de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State uitspraak in een geschil met betrekking op een besluit van burgemeester en wethouders van Onderbanken (Schinveld). Hierbij werd onder aanzegging van bestuursdwang gelast om voor 4 november 2008 de losse stukken metselwerk of leembrokken die direct gevaar kunnen opleveren, uit de topgevel van een pand te verwijderen (onderdeel 1). Daarnaast moest men deze topgevel voor 25 november 2008 zodanig restaureren of herstellen dat het uitvallen van losse brokken metselwerk of leem niet meer mogelijk zou zijn (onderdeel 2).

Vloerafscheidingen in het concept-Bouwbesluit 2012

Het concept-Bouwbesluit 2012 geeft net als Bouwbesluit 2003 voorschriften voor vloerafscheidingen zoals hekwerken en borstweringen. Dit artikel geeft de lezer een eerste kennismaking met een aantal kenmerkende verschillen tussen Bouwbesluit 2003 en het concept-Bouwbesluit 2012. Specifiek wordt ingegaan op de nieuwbouwvoorschriften die gelden voor een vloerafscheiding bij een rand van een vloer.